Цифрлық технологиялардың қарқынды дамуы қоғам өмірін айтарлықтай жеңілдеткенімен, киберқылмыс сияқты жаңа қауіптердің пайда болуына себеп болып отыр. Киберқылмыс – ақпараттық-коммуникациялық технологияларды пайдалану арқылы жасалатын заңсыз әрекеттердің жиынтығы.
Бүгінде киберқылмыстың кең тараған түрлеріне интернет-алаяқтық, жеке деректерді заңсыз иелену, фишингтік шабуылдар, банк карталары арқылы жасалатын қаржылық қылмыстар, әлеуметтік желілердегі аккаунттарды бұзу және жалған ақпарат тарату жатады. Мұндай қылмыстар азаматтардың мүліктік құқықтарына ғана емес, олардың жеке өміріне, психологиялық жағдайына және қоғамдағы сенімге де кері әсер етеді.
Киберқылмыстың басты ерекшелігі – оның жасырын әрі жылдам жүзеге асуы. Қылмыскерлер заманауи технологияларды пайдаланып, өз әрекеттерін бүркемелеуге тырысады. Әсіресе, интернетті белсенді қолданатын азаматтар, оның ішінде жастар мен егде жастағылар алаяқтардың құрбанына айналу қаупіне жиі ұшырайды.
Киберқылмыстың алдын алу мақсатында азаматтардың цифрлық сауаттылығын арттыру маңызды. Күмәнді сілтемелерге өтпеу, бейтаныс тұлғалардан келген хабарламаларға сенбеу, жеке деректер мен банк картасының реквизиттерін жария етпеу – негізгі сақтық шаралары болып табылады. Сонымен қатар, күрделі құпиясөздерді қолдану және екі факторлы аутентификацияны енгізу ақпараттық қауіпсіздікті күшейтеді.
